Καλώδιο: Ποια είναι τα επόμενα βήματα για τον GSI μετά τον «πόλεμο» των NAVTEX

Με το «Abeille Marengo» να έχει αναχωρήσει από το Ηράκλειο, η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου περνά σε ένα κρίσιμο στάδιο τεχνικών εργασιών, συνοδευόμενο από νέα διπλωματική αντιπαράθεση με την Τουρκία. Στο επίκεντρο βρίσκονται οι έρευνες του βυθού που απαιτούνται για την εγκατάσταση του υποθαλάσσιου καλωδίου και οι αντικρουόμενες αναγγελίες Αθήνας και Άγκυρας για τη δραστηριότητα του γαλλικού πλοίου.

Λίγο μετά τα μεσάνυχτα της Τρίτης προς την Τετάρτη, η Αθήνα εξέδωσε αντι-NAVTEX, χαρακτηρίζοντας άκυρη και ανίσχυρη την τουρκική αναγγελία. Παράλληλα, το υπουργείο Εξωτερικών ξεκαθάρισε ότι αιτήματα αδειοδότησης υποβλήθηκαν αποκλειστικά στην Ελλάδα και την Κύπρο, οι οποίες εξέδωσαν τις σχετικές άδειες.

Η ελληνική απάντηση στην Άγκυρα

Με τη νέα αναγγελία 1441/26, ο σταθμός Ηρακλείου επιβεβαιώνει ότι παραμένει σε ισχύ η αρχική ελληνική NAVTEX για τις εργασίες του ερευνητικού.

Η Υδρογραφική Υπηρεσία επισημαίνει ότι σημαντικό μέρος της περιοχής των ερευνών εμπίπτει, σύμφωνα με την ελληνική θέση, στην ελληνική Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη και υφαλοκρηπίδα. Υπογραμμίζει επίσης την αρμοδιότητα του σταθμού Ηρακλείου για την έκδοση ναυτικών αναγγελιών στην περιοχή ευθύνης του.

Είχε προηγηθεί τουρκική NAVTEX, με την οποία η Άγκυρα υποστήριζε ότι οι έρευνες θα πραγματοποιηθούν με τη συγκατάθεσή της, σε περιοχή που η ίδια θεωρεί τμήμα της υφαλοκρηπίδας της.

Η ελληνική πλευρά απορρίπτει αυτή την προσέγγιση. Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, δεν υπήρξε αίτημα άδειας προς την Τουρκία, ενώ η τουρκική αναγγελία εκδόθηκε αφού είχε ξεκινήσει η κίνηση του πλοίου, χρησιμοποιώντας στοιχεία της διαδρομής που είχαν ήδη δημοσιοποιηθεί.

Από τις δοκιμές εξοπλισμού στις έρευνες του βυθού

Τον απόπλου του «Abeille Marengo» το απόγευμα της Τρίτης 10 Νοεμβρίου επιβεβαίωσαν με κοινή ανακοίνωση η Great Sea Interconnector Α.Ε. και ο ΑΔΜΗΕ, σηματοδοτώντας την προετοιμασία για την επανέναρξη των ερευνητικών εργασιών.

Το πρώτο βήμα είναι η βαθμονόμηση του εξοπλισμού του πλοίου, ώστε να προηγηθούν οι αναγκαίοι τεχνικοί έλεγχοι πριν από τη συλλογή στοιχείων στο πεδίο. Στη συνέχεια προβλέπεται η διεξαγωγή των ερευνών, βάσει των αναγγελιών που έχουν εκδώσει οι ελληνικές και κυπριακές αρχές.

Οι εργασίες θα προσφέρουν πρόσθετα δεδομένα για τον λεπτομερή τεχνικό σχεδιασμό της διασύνδεσης Κρήτης–Κύπρου. Η αποτύπωση του βυθού αποτελεί αναγκαίο στάδιο για την επιλογή και την προετοιμασία της διαδρομής εγκατάστασης του καλωδίου.

Ο απόπλους αφορά την ερευνητική φάση του έργου μιας και η εγκατάσταση του καλωδίου προϋποθέτει την ολοκλήρωση των αντίστοιχων τεχνικών εργασιών και την αξιοποίηση των ευρημάτων τους.

Το ενεργειακό έργο και η γεωπολιτική του διάσταση

Η επιστροφή του ερευνητικού στην περιοχή αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα μετά τη διακοπή εργασιών ανοιχτά της Κάσου το καλοκαίρι του 2024, σε συνθήκες ελληνοτουρκικής έντασης.

Για τον Great Sea Interconnector, η δυνατότητα να προχωρήσουν οι έρευνες αποτελεί κρίσιμο βήμα στην υλοποίηση μιας υποδομής που αποσκοπεί στην ηλεκτρική σύνδεση της Κύπρου με την Ελλάδα. Το έργο έχει ευρωπαϊκή διάσταση, καθώς περιλαμβάνεται στα Έργα Κοινού Ενδιαφέροντος της ΕΕ.

Η νέα ανταλλαγή NAVTEX αναδεικνύει, ωστόσο, πόσο στενά συνδέεται η τεχνική πρόοδος με τις διπλωματικές εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο. Το ζητούμενο πλέον είναι η συνέχεια των εργασιών και η συγκέντρωση των δεδομένων που χρειάζεται ο σχεδιασμός της διασύνδεσης.

Οι εξηγήσεις της κυβέρνησης και τα ερωτήματα στη Βουλή

Ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, υποστήριξε στη Βουλή ότι η γαλλική εταιρεία υπέβαλε αιτήματα μόνο στην Ελλάδα και την Κύπρο. Χαρακτήρισε την τουρκική συγκατάθεση μη ζητηθείσα, επιμένοντας ότι οι εργασίες προχωρούν με βάση τις άδειες των αρμόδιων αρχών.

Η υπόθεση προκάλεσε παρεμβάσεις και από την αντιπολίτευση. Το ΠΑΣΟΚ ζήτησε διευκρινίσεις για τους διπλωματικούς χειρισμούς και το περιεχόμενο της γαλλικής ενημέρωσης προς την Τουρκία, ενώ το ΚΚΕ ζήτησε ενημέρωση της Βουλής.

Με την ελληνική αντι-NAVTEX να έχει πλέον εκδοθεί, το επόμενο επιχειρησιακό ορόσημο είναι η ολοκλήρωση των δοκιμών του «Abeille Marengo» και η μετάβασή του στις προβλεπόμενες ερευνητικές εργασίες.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Nvidia: Πώς θα εξελιχθεί η υπόθεση Χουάνγκ;
• Τα 10 «μυστικά» της ΑΑΔΕ για να μην χαθεί το επίδομα θέρμανσης
• Τα ελληνικά νησιά στο στόχαστρο των δισεκατομμυριούχων – Ποιοι τα διεκδικούν