Κικίλιας από Δελφούς: «Καμπανάκι» για το κόστος της πράσινης μετάβασης στη ναυτιλία και την κρίση στο Ορμούζ – Η τοποθέτηση Λασκαρίδη
Τις έντονες επιφυλάξεις της Ελλάδας απέναντι στον ευρωπαϊκό σχεδιασμό για την απανθρακοποίηση της ναυτιλίας, αλλά και την ανάγκη ρεαλιστικής προσέγγισης με γνώμονα την οικονομία και την κοινωνία, ανέδειξε ο υπουργός Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής Βασίλης Κικίλιας, σε παρέμβασή του στο 11ο Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών 2026.
Όπως σημείωσε, η Ευρώπη σχεδιάζει τη μετάβαση της ναυτιλίας με ορίζοντα δεκαετιών, δίνοντας έμφαση σε εναλλακτικά καύσιμα και στόχους απανθρακοποίησης, χωρίς όμως να αντιμετωπίζει τα άμεσα προβλήματα της αγοράς και τις πραγματικές δυνατότητες εφαρμογής.
«Πολλά από αυτά δεν είναι εφαρμόσιμα», τόνισε χαρακτηριστικά, επισημαίνοντας ότι απαιτείται ισορροπία ανάμεσα στη φιλοδοξία και τον ρεαλισμό.
Ο υπουργός προειδοποίησε ότι η επιβολή εκτεταμένης φορολόγησης για τις μηδενικές εκπομπές, με εκτιμώμενο κόστος που μπορεί να φτάσει τα 130 δισ. ευρώ έως το 2027 και τα 100-300 δισ. ευρώ έως το 2035, ενέχει σοβαρούς κινδύνους για την οικονομία.
Όπως ανέφερε, το κόστος αυτό θα μετακυλιστεί στους ναυλωτές και, τελικά, στην πραγματική οικονομία, οδηγώντας σε αύξηση τιμών και ενίσχυση των πληθωριστικών πιέσεων.
«Η Ευρώπη ήδη δοκιμάζεται από την ακρίβεια, τους πολέμους και την ενεργειακή κρίση. Δεν μπορεί να προστεθεί ένα τέτοιο βάρος πάνω από τις κοινωνίες», υπογράμμισε, κάνοντας λόγο για ανάγκη υπεράσπισης της κοινής λογικής και εξεύρεσης εφαρμόσιμων λύσεων.
Σε καθεστώς υψηλού κινδύνου η ναυσιπλοΐα στο Ορμούζ
Αναφερόμενος στη σοβαρότητα της κατάστασης που επικρατεί στα Στενά του Ορμούζ και τις άμεσες επιπτώσεις της στην παγκόσμια ναυτιλία και την οικονομία, ο υπουργός Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής Βασίλης Κικίλιας, έκανε λόγο για μια εμπόλεμη συνθήκη με υψηλό ρίσκο για τη διεθνή ναυσιπλοΐα.
Όπως τόνισε, πρώτη προτεραιότητα αποτελεί η προστασία της ανθρώπινης ζωής και των ναυτικών, επισημαίνοντας ότι η κρίση εκτυλίσσεται σε ένα από τα πιο κρίσιμα γεωστρατηγικά σημεία για την ενεργειακή αλυσίδα και το παγκόσμιο εμπόριο.
«Το 80%-90% του παγκόσμιου εμπορίου μεταφέρεται δια θαλάσσης, ενώ από τα Στενά του Ορμούζ διέρχεται υπό κανονικές συνθήκες περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου και το 25% του φυσικού αερίου», σημείωσε.
Ο υπουργός υπογράμμισε ότι η διατάραξη των ροών ενέργειας και πρώτων υλών εντείνει τις πιέσεις στην παγκόσμια οικονομία, προειδοποιώντας ότι όσο παρατείνεται η κρίση, τόσο αυξάνονται οι κίνδυνοι για την ενεργειακή ασφάλεια και την καθημερινότητα των πολιτών.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στην παρουσία ελληνικών πλοίων στην περιοχή, σημειώνοντας ότι 11 πλοία με ελληνική σημαία βρίσκονται εντός του Περσικού Κόλπου -ένα ρυμουλκό και δέκα δεξαμενόπλοια- ενώ ακόμη 27 πλοία βρίσκονται εκτός των Στενών.
Όπως ανέφερε, το υπουργείο Ναυτιλίας βρίσκεται σε συνεχή επικοινωνία με τα πληρώματα, έως και τρεις φορές ημερησίως, διασφαλίζοντας την παροχή οδηγιών και την υποστήριξή τους.
Παράλληλα, επισήμανε ότι έχουν ήδη πραγματοποιηθεί επαναπατρισμοί ναυτικών που το ζήτησαν, διαβεβαιώνοντας ότι «όλοι όσοι επιθυμούσαν να επιστρέψουν, το κατάφεραν», ενώ σημείωσε ότι τα πληρώματα διαθέτουν επαρκείς προμήθειες, καθώς πολλά πλοία βρίσκονται σε αγκυροβόλια.
Ωστόσο, ο κ. Κικίλιας δεν έκρυψε την ανησυχία του για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας, υπενθυμίζοντας ότι δεκάδες πλοία έχουν δεχθεί επιθέσεις στην ευρύτερη περιοχή, είτε από drones είτε από πυραύλους.
Όπως τόνισε, παρά το γεγονός ότι η ελληνική πλευρά δεν έχει άμεση αρμοδιότητα σε πλοία υπό ξένη σημαία, υπάρχει διαρκής μέριμνα για την προστασία των Ελλήνων ναυτικών και η παρακολούθηση των εξελίξεων σε πραγματικό χρόνο.
«Κανείς δεν μπορεί να προβλέψει πότε θα τελειώσει αυτή η κατάσταση και ποια θα είναι τα απόνερά της», ανέφερε, υπογραμμίζοντας ότι η διαβίωση σε εμπόλεμη ζώνη συνεπάγεται διαρκή κίνδυνο για τα πληρώματα και απαιτεί αυξημένη εγρήγορση από όλες τις πλευρές.
Ναυτική απασχόληση: Προκλήσεις, ευκαιρίες και στήριξη της νέας γενιάς
Αναφερόμενος στο θέμα της τιμής των ακτοπλοϊκών εισιτηρίων για φέτος το καλοκαίρι και στις έντονες πιέσεις που δέχεται ο ακτοπλοϊκός κλάδος από το αυξημένο κόστος καυσίμων και τις διεθνείς εξελίξεις, σημείωσε ότι η κυβέρνηση παρενέβη έγκαιρα προκειμένου να αποτραπούν αυξήσεις, διαθέτοντας 55-57 εκατ. ευρώ για τη στήριξη των ακτοπλοϊκών εταιρειών, ενώ υπενθύμισε ότι και την περασμένη χρονιά, παρά τις προβλέψεις για αυξήσεις έως και 15%, οι τιμές συγκρατήθηκαν.
«Μέχρι τώρα δεν έχουν αυξηθεί τα εισιτήρια και θα είμαστε εδώ για να δούμε πώς θα συνεχίσουμε να στηρίζουμε την κοινωνία», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Ο υπουργός τόνισε ότι η ακτοπλοΐα αποτελεί κρίσιμο κρίκο για τον τουρισμό και την οικονομία, επισημαίνοντας ότι τα έσοδα από τον κλάδο είναι άμεσα συνδεδεμένα με τη στήριξη της ελληνικής οικογένειας. Προειδοποίησε, ωστόσο, ότι η αβεβαιότητα παραμένει λόγω των γεωπολιτικών εξελίξεων, σημειώνοντας πως «αν ο πόλεμος διαρκέσει, θα υπάρξουν σοβαρά προβλήματα».
Στο ίδιο πλαίσιο, ανέδειξε και το ζήτημα της ναυτικής εκπαίδευσης, κάνοντας λόγο για σημαντικά κενά στις ναυτικές σχολές και έλλειψη προσωπικού στα ναυπηγοεπισκευαστικά επαγγέλματα.
Όπως εξήγησε, πρόκειται για ένα ευρύτερο κοινωνικό φαινόμενο, καθώς οι νέοι απομακρύνονται από επαγγέλματα που θεωρούνται πιο απαιτητικά.
Ωστόσο, ο κ. Κικίλιας υπογράμμισε ότι η σύγχρονη ναυτιλία προσφέρει υψηλές απολαβές και προοπτικές που δύσκολα συναντώνται σε άλλους κλάδους της ελληνικής οικονομίας. Όπως ανέφερε, οι αμοιβές μπορεί να φτάνουν έως και 17.000 ευρώ για καπετάνιους LNG, 16.000 ευρώ σε δεξαμενόπλοια και 15.000 ευρώ για μηχανικούς, ενώ ακόμη και ειδικότητες όπως σεφ ή ξενοδοχειακά επαγγέλματα αποφέρουν σημαντικά εισοδήματα.
Παράλληλα, τόνισε ότι οι συνθήκες εργασίας έχουν βελτιωθεί σημαντικά, με μικρότερα συμβόλαια -συνήθως έως τέσσερις μήνες- και σύγχρονες παροχές, όπως επικοινωνία μέσω διαδικτύου και συχνές επιστροφές στη στεριά.
«Μιλάμε για μια καριέρα 40-45 ετών, που μπορεί να εξασφαλίσει τη ζωή ενός νέου ανθρώπου», σημείωσε.
Ο υπουργός ξεκαθάρισε ότι το υπουργείο θα εντείνει τις προσπάθειες ενημέρωσης σε σχολεία και περιφέρεια, με στόχο να αναδειχθούν οι προοπτικές του επαγγέλματος και να επιστρέψει η νέα γενιά στη ναυτιλία.
«Είναι το κλειδί για την επόμενη γενιά, ώστε τα παιδιά να μείνουν στη χώρα, να δημιουργήσουν και να προχωρήσουν», κατέληξε.
Π. Λασκαρίδης: Έλλειψη ναυτικών και πίεση χωρίς αντίκρισμα στον κλάδο
Ο Έλληνας πλοιοκτήτης Πάνος Λασκαρίδης, από την πλευρά του, προσέγγισε το ζήτημα τόσο σε επιχειρησιακό όσο και σε στρατηγικό επίπεδο, επισημαίνοντας ότι η πράσινη μετάβαση της ναυτιλίας δεν μπορεί να στηρίζεται σε θεωρητικούς στόχους χωρίς τεχνολογική και επιχειρησιακή βάση.
Όπως ανέφερε, η έλλειψη ώριμων καυσίμων και υποδομών καθιστά τη μετάβαση ιδιαίτερα σύνθετη, ενώ η υπερβολική πίεση προς τον κλάδο δεν ανταποκρίνεται στη συμβολή του στις παγκόσμιες εκπομπές.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στις γεωπολιτικές εξελίξεις, τονίζοντας ότι η ασφάλεια των πληρωμάτων αποτελεί πρώτη προτεραιότητα για τους πλοιοκτήτες, σε ένα περιβάλλον αυξημένου ρίσκου, όπως αυτό των Στενών του Ορμούζ.
Υπογράμμισε, ωστόσο, ότι η άποψη πως κάθε κρίση ενισχύει συνολικά τη ναυτιλία, δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα, καθώς οι επιπτώσεις διαφοροποιούνται σημαντικά ανάλογα με τον κλάδο.
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε και στο διαχρονικό πρόβλημα της έλλειψης ναυτικών, το οποίο -όπως σημείωσε- δεν αποτελεί ελληνική ιδιαιτερότητα, αλλά διεθνή τάση που συνδέεται με κοινωνικές αλλαγές και την απομάκρυνση των νέων από τη θάλασσα.
Προειδοποίησε ότι το έλλειμμα αυτό δεν περιορίζεται μόνο στα πληρώματα, αλλά επηρεάζει συνολικά τη λειτουργία της ναυτιλίας, στερώντας από τις εταιρείες έμπειρα στελέχη και τεχνογνωσία.
Τέλος, ανέδειξε τη γεωοικονομική βαρύτητα της ελληνικής ναυτιλίας, χαρακτηρίζοντάς την στρατηγικό πλεονέκτημα για τη χώρα, με δυνατότητα ουσιαστικής επιρροής σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Όπως υπογράμμισε, η αξιοποίηση αυτής της ισχύος προϋποθέτει ενεργότερη παρουσία των θεσμικών φορέων και καλύτερο συντονισμό με την Πολιτεία, ώστε να διαμορφωθούν πολιτικές που θα εξυπηρετούν τα εθνικά συμφέροντα.
