Παρμεζάνα: Ρεκόρ εξαγωγών αλλά μείωση κατανάλωσης στην Ιταλία
Για πρώτη φορά φέτος, πάνω από το 50% της παραγωγής παρμεζάνας κατευθύνθηκε στο εξωτερικό, καθώς η εγχώρια ζήτηση στην Ιταλία υποχωρεί, λόγω δημογραφικών πιέσεων και περιορισμού της κατανάλωσης. Οι παραγωγοί επισημαίνουν ότι οι εξαγωγές ενισχύονται, την ώρα που οι Ιταλοί αγοράζουν λιγότερο και πιο συγκρατημένα.
Το σκληρό τυρί που παράγεται στην περιοχή της Πάρμας, γνωστό ως Parmigiano Reggiano, κατέγραψε αύξηση εξαγωγών κατά 2,7% το προηγούμενο έτος, φτάνοντας σχεδόν τους 75.000 τόνους, σύμφωνα με τα στοιχεία της εμπορικής ένωσης του κλάδου. Οι αποστολές προς τις Ηνωμένες Πολιτείες αυξήθηκαν επίσης κατά 2,3%, παρά τους δασμούς που επέβαλε η αμερικανική κυβέρνηση υπό τον Ντόναλντ Τραμπ.
Ωστόσο, οι δασμοί, που ανέρχονται πλέον στο 25%, επιβραδύνουν τη δυναμική της αγοράς στις ΗΠΑ, η οποία αποτελεί τον σημαντικότερο εξαγωγικό προορισμό. Οι εισαγωγές υποχώρησαν κατά 16% τον Ιανουάριο, με τον επικεφαλής της κοινοπραξίας Parmigiano Reggiano, Νίκολα Μπερτινέλι, να επισημαίνει ότι η βασική πρόκληση είναι η αβεβαιότητα.
Όπως ανέφερε, η κατάσταση δεν θεωρείται ανυπέρβλητη, με τους παραγωγούς να επιλέγουν να ενισχύσουν τις επενδύσεις τους αντί να περιορίσουν τη δραστηριότητά τους. Στο πλαίσιο αυτό, η κοινοπραξία έχει ήδη επενδύσει σημαντικά ποσά σε δράσεις προβολής, όπως συνεργασίες με την ομάδα μπάσκετ Utah Jazz και το τουρνουά τένις ATP στο Μαϊάμι.
Ανταγωνισμός και πιέσεις στις τιμές
Οι παραγωγοί σχεδιάζουν να ενισχύσουν περαιτέρω την παρουσία τους στην αμερικανική αγορά, εστιάζοντας τόσο στα ράφια των σούπερ μάρκετ όσο και στην εστίαση, προκειμένου να διαφοροποιηθούν από τα φθηνότερα προϊόντα που κυκλοφορούν με την ονομασία «Parmesan».
Η αυθεντική Parmigiano Reggiano διαθέτει πιστοποίηση ΠΟΠ (Προστατευόμενη Ονομασία Προέλευσης), ωστόσο στο εξωτερικό η ονομασία «Parmesan» χρησιμοποιείται ευρέως από προϊόντα χαμηλότερης ποιότητας και τιμής, εντείνοντας τον ανταγωνισμό.
Την ίδια στιγμή, στην ιταλική αγορά καταγράφεται πτώση των πωλήσεων, καθώς η μείωση του πληθυσμού και η αυξημένη προσοχή των καταναλωτών στις δαπάνες επηρεάζουν τη ζήτηση. Αν και περίπου το 80% των Ιταλών εξακολουθεί να καταναλώνει παρμεζάνα, η κατανάλωση γίνεται πιο σπάνια και σε μικρότερες ποσότητες, οδηγώντας σε μείωση πωλήσεων κατά 10% το προηγούμενο έτος.
Ο Μπερτινέλι αναγνώρισε ότι η παρμεζάνα αντιμετωπίζει αυξανόμενο ανταγωνισμό, καθώς οι καταναλωτές στρέφονται σε πιο οικονομικές επιλογές. «Αν κάποιος θέλει απλώς να προσθέσει λίγο τυρί στα ζυμαρικά, υπάρχουν φθηνότερες εναλλακτικές», σημείωσε.
Η τιμή της παρμεζάνας έχει αυξηθεί κατά περίπου τρία ευρώ μέσα σε έναν χρόνο και διαμορφώνεται πλέον κατά μέσο όρο στα 23,5 ευρώ ανά κιλό στα ιταλικά σούπερ μάρκετ, διευρύνοντας τη διαφορά με το Grana Padano και άλλα τυριά με λιγότερο αυστηρούς κανόνες παραγωγής.
Στροφή σε νέες αγορές και εμπειρίες
Σε μια προσπάθεια ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας, η κοινοπραξία εξετάζει νέες στρατηγικές προώθησης, όπως η ανάδειξη της παρμεζάνας ως αυτόνομου προϊόντος κατανάλωσης, πέρα από τη χρήση της ως συνοδευτικό.
Παράλληλα, οι παραγωγοί επενδύουν στον γαστρονομικό τουρισμό, ακολουθώντας το παράδειγμα περιοχών όπως το Πιεμόντε και η Τοσκάνη στον τομέα του κρασιού.
Σε επίπεδο εξαγωγών, η Γαλλία — δεύτερη μεγαλύτερη αγορά — και η Γερμανία — τρίτη — διατήρησαν σταθερή πορεία το 2025. Σε βάθος χρόνου, η στρατηγική περιλαμβάνει περαιτέρω ενίσχυση της παρουσίας στη Βόρεια Ευρώπη, τη Λατινική Αμερική και τη Νοτιοανατολική Ασία.
