Δημόσιο χρέος: Στα 12,84 δισ. ευρώ οι πρόωρες αποπληρωμές το 2026 – Ο στόχος για κάτω από 100% του ΑΕΠ

• Οι πρόωρες αποπληρωμές δημοσίου χρέους αναμένεται να φτάσουν τα 12,84 δισ. ευρώ το 2026, μέσω εξόφλησης δανείων GLF και EFSF, μείωσης εντόκων και πρόωρης αποπληρωμής ομολόγου.
• Το ΥΠΟΙΚ υπολογίζει ετήσιο όφελος περίπου 370 εκατ. ευρώ από τη μείωση των τοκοχρεολυσίων και συνολικό όφελος τουλάχιστον 2,6 δισ. ευρώ σε επτά χρόνια.
• Στόχος της κυβέρνησης είναι η Ελλάδα να πάψει από το τέλος του 2026 να έχει το υψηλότερο δημόσιο χρέος στην ΕΕ και το χρέος να υποχωρήσει κάτω από το 100% του ΑΕΠ στα μέσα της δεκαετίας του 2030.

Στη μεγαλύτερη σε έκταση κίνηση διαχείρισης του ελληνικού δημοσίου χρέους των τελευταίων ετών προχωρά το υπουργείο Οικονομικών, με στόχο τη μείωση του κόστους εξυπηρέτησης και τον περιορισμό του κινδύνου αναχρηματοδότησης.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΥΠΟΙΚ, το συνολικό ύψος των πρόωρων αποπληρωμών χρέους για το 2026 αναμένεται να φτάσει τα 12,84 δισ. ευρώ.

Το ποσό προκύπτει από τέσσερις διαφορετικές κινήσεις: την αποπληρωμή διμερών δανείων του μηχανισμού GLF ύψους περίπου 6,94 δισ. ευρώ, τη μείωση κατά 1,2 δισ. ευρώ του αποθέματος εντόκων γραμματίων, την επικείμενη πρόωρη εξόφληση δανείων του EFSF ύψους 2,5 δισ. ευρώ και την πρόωρη εξόφληση ομολόγου περίπου 2,2 δισ. ευρώ, το οποίο λήγει τον Δεκέμβριο του 2027.

Γιατί το ΥΠΟΙΚ επιμένει στις πρόωρες αποπληρωμές

Το υπουργείο Οικονομικών επιχειρεί να ξεκαθαρίσει τη διαφορά μεταξύ δημοσιονομικής και χρηματοοικονομικής συναλλαγής, απαντώντας στην κριτική ότι τα χρήματα που κατευθύνονται στην αποπληρωμή χρέους θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για πρόσθετες δημόσιες δαπάνες.

Σύμφωνα με το ΥΠΟΙΚ, η αποπληρωμή χρέους αποτελεί χρηματοοικονομική ή ταμειακή συναλλαγή και όχι δημοσιονομική δαπάνη.

Βάσει των κανόνων της Eurostat, οι κινήσεις αυτές δεν επηρεάζουν το πρωτογενές πλεόνασμα, το συνολικό έλλειμμα ή τους στόχους δαπανών, καθώς μειώνουν μελλοντικές υποχρεώσεις του Δημοσίου.

Αντίθετα, οι δημόσιες δαπάνες επιβαρύνουν το δημοσιονομικό ισοζύγιο και προσμετρώνται στους σχετικούς στόχους.

Με αυτό το σκεπτικό, το οικονομικό επιτελείο απορρίπτει ως «ανεδαφική» την κριτική ότι οι πόροι των πρόωρων αποπληρωμών θα μπορούσαν απλώς να μεταφερθούν σε άλλες δαπάνες.

Όφελος 370 εκατ. ευρώ τον χρόνο

Η μέση σταθμική διάρκεια του χρέους που προεξοφλείται ανέρχεται σε 7,1 έτη, ενώ το μέσο σταθμικό κόστος εξυπηρέτησής του υπολογίζεται περίπου στο 2,9%.

Με βάση αυτά τα δεδομένα, το υπουργείο εκτιμά ότι η μείωση των τοκοχρεολυσίων μπορεί να δημιουργήσει ετήσιο όφελος περίπου 370 εκατ. ευρώ.

Σε βάθος επταετίας, το συνολικό όφελος εκτιμάται σε τουλάχιστον 2,6 δισ. ευρώ.

Παράλληλα, η κυβέρνηση αξιοποιεί ταμειακά διαθέσιμα των οποίων η απόδοση είναι χαμηλότερη από το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους, επιδιώκοντας να βελτιώσει τη συνολική χρηματοοικονομική θέση του Δημοσίου.

Μικρότερος κίνδυνος αναχρηματοδότησης

Πέρα από το άμεσο όφελος στους τόκους, η στρατηγική των πρόωρων αποπληρωμών επιδιώκει να περιορίσει και τον κίνδυνο αναχρηματοδότησης.

Όσο μικρότερο είναι το χρέος που πρέπει να ανανεωθεί ή να εξοφληθεί στο μέλλον, τόσο λιγότερο εκτεθειμένη είναι η χώρα σε πιθανές μεταβολές των επιτοκίων ή σε αναταράξεις στις διεθνείς αγορές.

Το ΥΠΟΙΚ επισημαίνει επίσης ότι η στρατηγική βοηθά στη διατήρηση υψηλής μέσης σταθμικής διάρκειας του χρέους, ενώ παράλληλα μειώνει το συνολικό χρέος τόσο σε απόλυτους αριθμούς όσο και ως ποσοστό του ΑΕΠ.

Ο στόχος να μην είναι πρώτη στην ΕΕ

Ένας από τους βασικούς στόχους της κυβέρνησης είναι η Ελλάδα να πάψει, από το τέλος του 2026, να είναι η χώρα με το υψηλότερο δημόσιο χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα, προς το τέλος της δεκαετίας, το οικονομικό επιτελείο επιδιώκει η χώρα να υποχωρήσει στην τέταρτη θέση μεταξύ των πιο υπερχρεωμένων χωρών της ΕΕ.

Ακόμη πιο μακροπρόθεσμα, στόχος είναι το δημόσιο χρέος να πέσει κάτω από το 100% του ΑΕΠ στα μέσα της δεκαετίας του 2030.

Το επίπεδο αυτό θεωρείται από το υπουργείο ένα σημαντικό σημείο ισορροπίας για τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του χρέους.

Η απάντηση στην αντιπολίτευση

Το υπουργείο Οικονομικών απαντά και στην κριτική κομμάτων της αντιπολίτευσης που αμφισβητούν την επιλογή των πρόωρων αποπληρωμών.

Σύμφωνα με το ΥΠΟΙΚ, η σημερινή πολιτική ακολουθεί αντίθετη κατεύθυνση από εκείνη που οδήγησε στην αύξηση του χρέους και στην περίοδο των μνημονίων.

Το οικονομικό επιτελείο υποστηρίζει ότι με τις σημερινές κινήσεις μεταφέρεται βάρος από το μέλλον στο παρόν, περιορίζοντας τις υποχρεώσεις των επόμενων ετών αντί να μετατίθεται το κόστος στις επόμενες γενιές.

Χαμηλότερο κόστος δανεισμού από Ιταλία και Γαλλία

Το ΥΠΟΙΚ συνδέει τη στρατηγική διαχείρισης του χρέους και με τη βελτίωση της πιστοληπτικής εικόνας της χώρας.

Όπως αναφέρει, διεθνείς οίκοι αξιολόγησης θεωρούν τη συνέχιση της αποκλιμάκωσης του χρέους σημαντικό παράγοντα για νέες αναβαθμίσεις.

Παράλληλα, το κόστος δανεισμού του Ελληνικού Δημοσίου εμφανίζεται πλέον χαμηλότερο από εκείνο άλλων μεγάλων οικονομιών της Ευρωζώνης.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου, η Ελλάδα δανείζεται κατά περίπου 13 μονάδες βάσης φθηνότερα από την Ιταλία και κατά 17 μονάδες βάσης φθηνότερα από τη Γαλλία.

Η εξέλιξη αυτή, σύμφωνα με το οικονομικό επιτελείο, δεν αφορά μόνο το Δημόσιο. Η βελτίωση της πιστοληπτικής εικόνας και του κόστους χρήματος μπορεί να επηρεάσει θετικά και τις ελληνικές επιχειρήσεις, επιτρέποντάς τους να χρηματοδοτούνται με καλύτερους όρους σε σχέση με το παρελθόν.

Η συνολική στρατηγική του ΥΠΟΙΚ στηρίζεται έτσι σε έναν διπλό στόχο: ταχύτερη μείωση του δημοσίου χρέους και παράλληλη ενίσχυση της αξιοπιστίας της ελληνικής οικονομίας στις αγορές.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• ΔΕΘ: Το νέο φορολογικό «deal» με τις επιχειρήσεις – Τι αλλάζει σε τεκμήρια και προκαταβολή φόρου
• Το 5% που φοβίζει τις αγορές: Πώς τα ομόλογα απειλούν το ράλι τoυ AI
• Γιατί η απόλυτη αισιοδοξία είναι… ανησυχητική – Η Wall Street ποντάρει στο τέλειο σενάριο
• ΕΚΤ: Το βασικό σενάριο για τα επιτόκια και το «φάντασμα» του 2011 που επιστρέφει