Γιάννης Τσάκαλος (AQ Strategy): «Ο τουρισμός θα αναπτυχθεί πάλι προς τα πάνω και μάλιστα πιο δυναμικά από ποτέ»

Το «black swan event», το σωστό μείγμα στρατηγικής και η αλλαγή φιλοσοφίας στον κλάδο του τουρισμού.

Το Παγκόσμιο Συμβούλιο Τουρισμού και Ταξιδιών κρούει τον κώδωνα του κινδύνου προβλέποντας ότι θα χαθούν 174 εκατ. θέσεις εργασίας εάν οι χώρες συνεχίζουν να εφαρμόζουν την πολιτική του lockdown και του κλεισίματος των συνόρων.

Κατά πολλούς πρόκειται για μια αρκετά ρεαλιστική προσέγγιση, η οποία βασίζεται στην εκτίμηση  ότι η Κίνα θα επανέλθει συντομότερα και άρα θα βοηθήσει στην ανάκαμψη. Ωστόσο, σε όλα τα σενάρια, κοινός παρονομαστής είναι το πότε θα βρεθεί το εμβόλιο και τα φάρμακα για την αντιμετώπιση του covid19. Την ίδια ώρα, η είδηση για τα θετικά αποτελέσματα της κλινικής μελέτης της Pfizer για το εμβόλιο καταπολέμησης του κορωνοϊού, στην οποία συμμετείχαν δεκάδες χιλιάδες εθελοντές, έκανε το γύρο του κόσμου, μοιράζοντας ελπίδα.

Όπως ανακοινώθηκε, το εμβόλιο που αναπτύσσεται από την αμερικανική φαρμακοβιομηχανία σε συνεργασία με την γερμανική BioNTech έχει αποτρέψει περισσότερο από το 90% των μολύνσεων στην μελέτη. Ακόμη όμως και αν έχει βρεθεί το αντίδοτο, η επανεκκίνηση του τουρισμού θα χρειαστεί επιπλέον χρόνο.

Σύμφωνα με τις τελευταίες εκτιμήσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Τουρισμού, η αποκατάσταση της ψυχολογίας/ εμπιστοσύνης του ταξιδιώτη να ταξιδέψει ξανά, η σταδιακή μείωση των ταξιδιωτικών περιορισμών, αλλά και οι επικρατούσες οικονομικές συνθήκες, (σημερινές και μελλοντικές) , είναι οι τρεις βασικές παράμετροι που θα καθορίσουν και την τύχη της παγκόσμιας τουριστικής βιομηχανίας. Τα πρώτα δύο σταδιακά θα επανέλθουν, όμως η επιδείνωση του οικονομικού κλίματος μπορεί να καθυστερήσει την επιστροφή στα προηγούμενα νούμερα.

Όπως φαίνεται στο παραπάνω διάγραμμα , στο πρώτο σενάριο η μέση μείωση κινείται στο -58% στις αφίξεις, στο δεύτερο στο -70% και στο τρίτο στο -78%. Αυτή τη στιγμή κινούμαστε ανάμεσα στο πρώτο και δεύτερο (παγκοσμίως), ενώ στην Ελλάδα έχουμε ξεπεράσει και το τρίτο (-78%).

Συνεπώς, η πρόβλεψη του Παγκόσμιου Οργανισμού Τουρισμού για ανάκτηση στα επίπεδα του 2019 (σε αφίξεις) θα είναι περίπου 2 ½ χρόνια (μέσα 2023), στο δεύτερο σενάριο τρία χρόνια (τέλος του 2023) και στο τρίτο σενάριο σχεδόν τέσσερα χρόνια (τέλος του 2024). Υπενθυμίζεται, ότι από τον SARS η αντίστοιχη περίοδος ήταν 11 μήνες, για την 11η Σεπτεμβρίου 14 μήνες και από την οικονομική κρίση του 2009 περίπου 19 μήνες.

Όλα αυτά βέβαια, διαφοροποιούνται ανάλογα τον προορισμό, την στρατηγική που θα ακολουθήσει και κατά πόσο θα προσαρμοστεί στα νέα δεδομένα.

Το νέο τουριστικό αφήγημα και η σωστή στρατηγική

Για μια εντελώς νέα κατάσταση στην οποία θα πρέπει επιχειρήσεις και προορισμοί να προσαρμοστούν σε μια σειρά αλλαγών που θα είναι μεγαλύτερες από αυτές που βιώσαμε τα τελευταία πενήντα χρόνια μαζί, κάνει λόγο ο Γιάννης Τσάκαλος, CEO της AQ Strategy, ο οποίος διαθέτει εμπειρία στον κλάδο του τουρισμού που ξεπερνά τις τρεις δεκαετίες.

«Με στρατηγική σκέψη, σχέδιο και σύγχρονα εργαλεία (κυρίως digital), το μάρκετινγκ θα πρωταγωνιστήσει την επόμενη μέρα. Ευελιξία, προσαρμοστικότητα, συνεχή ανάλυση των δεδομένων  και δυναμικά μοντέλα με μοναδικά οικοσυστήματα ανά περίπτωση, θα δίνουν μια συνεχή καταγραφή της κατάστασης και άρα θα βοηθούν στην εφαρμογή της στρατηγικής» λέει χαρακτηριστικά στο fortunegreece.com.

Φύσει και θέσει αισιόδοξος, πιστεύει ότι η υγειονομική κρίση που διανύουμε μπορεί να αποτελέσει μια σπουδαία ευκαιρία για όλους. Έτσι και για τη χώρα μας, ήρθε η ώρα να δημιουργήσουμε ένα νέο αφήγημα που να βασίζεται στις ανθρώπινες αξίες, στις εμπειρίες και τη βιώσιμη ανάπτυξη.

«Πέρα από το ήλιος και θάλασσα,  το νέο αφήγημα πρέπει να αναδείξει την Ελληνική γαστρονομία και το κρασί, τα μοναδικά προϊόντα, τον πολιτισμό, τους νέους ανθρώπους, τη σύγχρονη τέχνη, τη νέα Ελλάδα στο σύνολό της. Κάθε τόπος σε αυτή τη χώρα είναι ξεχωριστός και έχει μια συναρπαστική ιστορία να πει. Η Ελλάδα είναι μια ανοιχτή χώρα, με ανοιχτούς ανθρώπους, που ξέρουν πως να καλωσορίζουν ταξιδιώτες απ´ όλο τον κόσμο όλο τον χρόνο και να τους προσφέρουν μοναδικές εμπειρίες. Ειδικά για τις γενιές που θα είναι και οι μελλοντικοί μας επισκέπτες, η εμπειρία είναι και θα είναι βασική παράμετρος για την επιλογή του προορισμού και της επιχείρησης που θα επιλέξουν» τονίζει ο κ. Τσάκαλος.

Αναγνωρίζει πως σε αυτή τη φάση, δεδομένων των πρωτόγνωρων συνθηκών, θα πρέπει πρωτίστως να φροντίσουμε για την επιβίωση μας, παραμένοντας ψύχραιμοι και διαβάζοντας τα δεδομένα.

Πεποίθησή του είναι πως η επταετία 2023-2030 θα είναι η καλύτερη περίοδος για τον παγκόσμιο τουρισμό και οι γενιές που θα αποτελέσουν τους μελλοντικούς πελάτες, θα είναι στην πλειοψηφία τους millennials & άνθρωποι που ανήκουν στην generation z. Γενιές που έχουν γεννηθεί μέσα στην τεχνολογία, που θέλουν να γυρίσουν τον πλανήτη και να συλλέξουν μοναδικές εμπειρίες. Εξηγεί πως βασικό κριτήριο για την επιλογή τόσο ενός προορισμού, όσο και ενός καταλύματος θα είναι η εμπειρία που μπορούν να αποκομίσουν. Πρόκειται για ταξιδιώτες που αγωνιούν για τον πλανήτη και γι αυτούς πια ο άνθρωπος, η κοινωνία και το περιβάλλον θα βρεθούν στο επίκεντρο της σκέψης τους.

«Ο τουρισμός θα αναπτυχθεί πάλι προς τα πάνω και μάλιστα πιο δυναμικά από ποτέ. Αυτό συμβαίνει πάντα μετά από ένα «black swan event». Όλοι θυμόμαστε που ήμασταν και τι κάναμε την 11η Σεπτεμβρίου που έπεσαν οι δίδυμοι πύργοι. Επικρατούσε ο φόβος  για το αύριο, πιστεύαμε ότι δε θα ξαναταξιδέψουμε ποτέ και ότι ο κόσμος θα αλλάξει δραματικά. Ωστόσο, η πραγματικότητα είναι ότι ταξιδεύουμε περισσότερο από ποτέ σε όλο τον πλανήτη. Η τελευταία δεκαετία δε, είναι η καλύτερη όλων των εποχών για τον τουρισμό. Και αυτό γιατί η ανάγκη για ταξίδι είναι κάτι που πηγάζει από μέσα μας, από την επιθυμία να ανακαλύψουμε νέους τόπους, νέες καταστάσεις που θα μας βοηθήσουν να γίνουμε πιο πλούσιοι συναισθηματικά».

Για την Ελλάδα, η εκτίμηση του είναι ότι το 2021 θα κινηθούμε στο 40%-60% του 2019 σε αφίξεις , το 2022 στο 60% -80% και από το 2023 και μετά σταδιακά στα  επίπεδα του 2019. Η διαφορά θα είναι στα έσοδα, τα οποία προβλέπεται ότι θα επιστρέψουν  στα επίπεδα του 2019 από το 2024 και μετά σημειώνοντας συνεχή αύξηση μέχρι το 2030 παγκοσμίως.

Το μάθημα που άφησε ο κορωνοϊός

Κανείς δε θα μπορούσε να προβλέψει, ότι θα είχαμε ένα γεγονός που θα παγώσει κυριολεκτικά την παγκόσμια αγορά, αμέσως μετά μάλιστα από την καλύτερη χρονιά όλων των εποχών στον τουρισμό. Το κληροδότημα που αφήνει μια τέτοια εμπειρία στον κλάδο αφορά σε πρωτόκολλα και διαδικασίες που θα παραμείνουν κομμάτι της καθημερινότητάς μας τα επόμενα χρόνια, ίσως και για πάντα, ενώ αλλαγές θα συντελεστούν σε όλα τα στάδια επιλογής ενός προορισμού ή και επιχείρησης.

Η βιωσιμότητα λοιπόν θα εξαρτηθεί κυρίως, από το αν και κατά πόσο κανείς προσαρμόζεται στα νέα δεδομένα κάθε φορά. Όσα σενάρια ρίσκου και να γίνουν πάντα το απρόβλεπτο θα είναι μέσα στη ζωή. Άλλωστε, όπως λέει ο κ. Τσάκαλος, αυτό που δούλευε μέχρι χθες, δεν είναι καθόλου σίγουρο ότι θα δουλεύει αύριο.

«Κάθε επιχειρηματίας αντιλαμβάνεται διαφορετικά την κατάσταση και αντιδρά με τον δικό του τρόπο. Βέβαια, για να είμαστε ρεαλιστές, σε μια καταστροφική για όλους χρονιά, με τα έσοδα να κλείνουν στο -80%, πολύ λίγα πράγματα θα μπορούσαν να γίνουν… Κάποιοι αντέδρασαν πιο γρήγορα και απλώς περιόρισαν κάπως τις ζημιές. Αλλά ήταν πολύ λίγοι. Δε θα κουραστώ να το λέω συνέχεια. Προσαρμογή κάθε μέρα, ώρα στιγμή» επισημαίνει.

Το επενδυτικό ενδιαφέρον των ξένων και η αύξηση των αγοραπωλησιών

Κάθε κρίση γεννά και ευκαιρίες. Έτσι και τώρα, υπάρχει μεγάλο επενδυτικό ενδιαφέρον στον τομέα του τουρισμού, όπου πολλοί επενδυτές βλέπουν μια λαμπρή ευκαιρία. Πιστεύουν ότι η επόμενη μέρα θα έρθει και θα είναι ακόμα καλύτερη, οπότε αν κανείς τοποθετηθεί τη σωστή χρονικά στιγμή, μπορεί να αποκομίσει σημαντικά οφέλη.

Η εκτίμηση του κ. Τσάκαλου είναι πως το 2021 θα είναι μια ακόμα δύσκολη χρονιά με πολύ χαμηλή ρευστότητα, οπότε μέσα σε αυτό το περιβάλλον, θεωρεί ότι θα υπάρξουν αρκετές αγοραπωλησίες. Επικαλούμενος τις πληροφορίες του, αποκαλύπτει πως αρκετά fund ενδιαφέρονται να επενδύσουν, μιας και η συγκυρία ευνοεί αυτούς που έχουν ρευστότητα.

«Επενδύστε σε reskilling και upskilling»

Ο κ. Τσάκαλος ασχολείται με τον τουρισμό τριάντα χρόνια. Έχει περάσει από πολλές θέσεις κλειδιά σε ξενοδοχεία και εταιρείες, έχει διδάξει για δέκα περίπου χρόνια και εξακολουθεί να αισθάνεται τον ίδιο ενθουσιασμό και αγάπη γι’ αυτό που κάνει. Η εμπειρία του είναι πολύτιμη και νιώθει χρέος να μεταλαμπαδεύσει τις γνώσεις του στους νεοεισερχόμενους στον κλάδο.

«Πάντα ήθελα να μαθαίνω και να εξελίσσομαι. Παθιάζομαι με αυτό που κάνω και δίνω πάντα το 110% της ενέργειάς μου. Δεν μπορεί να έρθει το σωστό αποτέλεσμα αν δεν είσαι πάνω από τη δουλειά, αν δεν την αγαπάς, αν δεν νοιάζεσαι για τον πελάτη και τον συνεργάτη σου. Αυτά δεν γίνονται μέσω email. Upskilling και Reskilling είναι οι νέες λέξεις που θα ακούμε κάθε μέρα στον τουρισμό, μιας και οι αλλαγές που θα βιώνουμε τα επόμενα χρόνια θα είναι πολλές αλλά και συναρπαστικές και εκεί θα προέτρεπα τους επαγγελματίες να εστιάσουν».

Καταλήγει με μια διαπίστωση, ότι η δουλειά των ανθρώπων που ασχολούνται με τον τουρισμό, είναι η ωραιότερη του κόσμου, διότι κάνει τους ανθρώπους να αισθάνονται ευτυχισμένοι και να νιώθουν σαν στο σπίτι τους.