Οι επιστήμονες εντόπισαν έναν κόσμο σαν τη Γη με ατμόσφαιρα
- 21/07/2026, 23:16
- SHARE
- Ο LHS 1140b βρίσκεται 48 έτη φωτός μακριά, είναι βραχώδης όπως η Γη και κινείται εντός της κατοικήσιμης ζώνης του άστρου του, όπου θα μπορούσε να υπάρχει νερό σε υγρή μορφή.
- Οι επιστήμονες εντόπισαν ενδείξεις ότι διαθέτει σταθερή ατμόσφαιρα πλούσια σε ήλιο, παρά το γεγονός ότι περιφέρεται γύρω από έναν δυνητικά ασταθή ερυθρό νάνο.
- Δεν υπάρχουν αποδείξεις ύπαρξης ζωής, αλλά, σύμφωνα με τους ερευνητές, ο πλανήτης φαίνεται να διαθέτει τα βασικά συστατικά και τις αναγκαίες προϋποθέσεις για να μπορεί να την υποστηρίξει.
Αν υπάρχει εξωγήινη ζωή κάπου στον Γαλαξία, τότε είναι πολύ πιθανό να βρίσκεται στον LHS 1140b.
Οι αστρονόμοι διαπίστωσαν ότι ο εξωπλανήτης, ο οποίος απέχει 48 έτη φωτός από τη Γη, απελευθερώνει ήλιο στο Διάστημα — μια ισχυρή ένδειξη ότι διαθέτει πυκνή και ανθεκτική ατμόσφαιρα, σύμφωνα με νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Science.
Και δεν είναι μόνο αυτό: πρόκειται για έναν βραχώδη κόσμο, όπως η Γη, ο οποίος κινείται εντός της κατοικήσιμης ζώνης του άστρου του. Είναι δηλαδή η περιοχή γύρω από ένα άστρο όπου ένας πλανήτης μπορεί να διατηρήσει νερό σε υγρή μορφή στην επιφάνειά του — και, ενδεχομένως, να φιλοξενήσει ζωή.
Εάν τα ευρήματα επιβεβαιωθούν, ο LHS 1140b θα είναι ο πρώτος εξωπλανήτης που μοιάζει με τη Γη και διαθέτει ατμόσφαιρα αρκετά σταθερή ώστε να μπορεί να υποστηρίξει ζωή. Η ανακάλυψη θα μπορούσε, επίσης, να ενισχύσει την πεποίθηση ότι υπάρχουν πολλοί παρόμοιοι πλανήτες στο Σύμπαν και ότι η Γη δεν αποτελεί μια σπάνια κοσμική εξαίρεση.
«Όταν βρίσκουμε έναν εξωπλανήτη αυτού του είδους, συνήθως υπάρχουν περισσότεροι», δήλωσε στους New York Times η Σάρα Σίγκερ, αστροφυσικός στο MIT, η οποία δεν συμμετείχε στη μελέτη. «Ελπίζουμε ότι αυτή είναι η αρχή για κάτι νέο».
«Σε αυτή τη φάση, δεν διαθέτουμε απολύτως καμία απόδειξη ότι υπάρχει ζωή στον πλανήτη», διευκρίνισε στην εφημερίδα ο επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης Κόλιν Τσέρουμπιμ, πλανητικός επιστήμονας στο Πανεπιστήμιο Χάρβαρντ. «Πιστεύουμε, όμως, ότι όλα τα πραγματικά σημαντικά και απαραίτητα συστατικά βρίσκονται εκεί».
Ο εντοπισμός εξωπλανητών παραμένει δύσκολος. Παρότι έχουμε καταγράψει εκατομμύρια άστρα, έχουν επιβεβαιωθεί μόλις περίπου 6.000 πλανήτες έξω από το Ηλιακό μας Σύστημα. Ακόμη πιο σπάνια είναι η ανακάλυψη εξωπλανητών που διαθέτουν ατμόσφαιρα, καθώς τα σχετικά σήματα είναι εξαιρετικά αμυδρά σε σύγκριση με το φως του άστρου γύρω από το οποίο περιφέρονται. Σε πολλές περιπτώσεις, οι πλανήτες στους οποίους έχει ανιχνευθεί ατμόσφαιρα είναι αέριοι γίγαντες, οι οποίοι θεωρείται απίθανο να μπορούν να φιλοξενήσουν ζωή.
Μια κρίσιμη λεπτομέρεια είναι ότι ο LHS 1140b περιφέρεται γύρω από έναν ερυθρό νάνο. Οι πλανήτες που βρίσκονται γύρω από ερυθρούς νάνους εντοπίζονται ευκολότερα, επειδή αυτά τα μικρά άστρα είναι πιο αμυδρά. Έτσι, η διέλευση ενός πλανήτη μπροστά από το άστρο τους γίνεται περισσότερο αισθητή.
Ωστόσο, επειδή οι ερυθροί νάνοι εκπέμπουν λιγότερη θερμότητα, ένας δυνητικά κατοικήσιμος πλανήτης πρέπει να βρίσκεται πολύ πιο κοντά στο άστρο του από ό,τι η Γη στον Ήλιο. Αυτό μπορεί να αποτελεί πρόβλημα, καθώς οι ερυθροί νάνοι θεωρούνται εξαιρετικά ασταθείς. Ένας πλανήτης που κινείται σε κοντινή τροχιά κινδυνεύει να πλήττεται από ισχυρές αστρικές εκλάμψεις και άλλες εκρηκτικές εκπομπές, οι οποίες θα μπορούσαν να απογυμνώσουν την ατμόσφαιρά του και να εξαλείψουν αναπτυσσόμενες μορφές ζωής.
Οι αστρονόμοι, ωστόσο, ανακάλυψαν ότι ο LHS 1140b διαθέτει ατμόσφαιρα πλούσια σε ήλιο, παρά το γεγονός —ή ενδεχομένως ακριβώς επειδή— βρίσκεται εντός της κατοικήσιμης ζώνης του άστρου του. Το εύρημα δείχνει ότι η αστάθεια των ερυθρών νάνων μπορεί να μην αποτελεί τόσο σοβαρό εμπόδιο όσο πιστευόταν μέχρι σήμερα, αν και ο συγκεκριμένος ερυθρός νάνος φαίνεται να είναι λιγότερο ενεργός από άλλα άστρα του ίδιου τύπου.
Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν ένα θεωρητικό υπολογιστικό μοντέλο για την εξέλιξη της ατμόσφαιρας των εξωπλανητών. Το μοντέλο παρακολούθησε τον τρόπο με τον οποίο ελαφρύτερα στοιχεία, όπως το υδρογόνο και το ήλιο, θα μπορούσαν να εκτοξευθούν στο Διάστημα εξαιτίας των εκρήξεων του μητρικού άστρου, όπως εξήγησε το Science.
Όταν εφάρμοσαν το μοντέλο στον LHS 1140b, ο οποίος ανακαλύφθηκε για πρώτη φορά το 2017, προέκυψε ότι τα ανώτερα στρώματα της ατμόσφαιράς του θα πρέπει να κυριαρχούνται από ήλιο. Πρόκειται για μια ιδιαίτερα ελπιδοφόρα ένδειξη ότι ο πλανήτης θα μπορούσε να διαθέτει τις προϋποθέσεις για την υποστήριξη ζωής.
«Πριν από 20 χρόνια αναρωτιόμασταν ακόμη εάν υπήρχαν άλλοι πλανήτες γήινου τύπου», ανέφερε σε δήλωσή του ο Ρόμπιν Γουέρντσγουορθ, καθηγητής Γεωεπιστημών και Πλανητικών Επιστημών στο Χάρβαρντ. «Στη συνέχεια μάθαμε ότι είναι συνηθισμένοι και εντοπίσαμε ορισμένους μέσα σε κατοικήσιμες ζώνες».
«Το επόμενο ερώτημα ήταν εάν κάποιος από αυτούς είχε καταφέρει να διατηρήσει την ατμόσφαιρά του», πρόσθεσε. «Τώρα γνωρίζουμε ότι τουλάχιστον ένας τα έχει καταφέρει».