Η Ευρώπη θέλει κρίσιμα ορυκτά, αλλά δεν βρίσκει χρήματα – SOS από 23 έργα
- Τα 23 από τα 60 στρατηγικά έργα ζήτησαν να επιταχυνθεί η χρηματοδότησή τους.
- Η ευρωπαϊκή στήριξη δεν συνεπάγεται αυτόματη παροχή κεφαλαίων.
- Η ΕΕ έχει κινητοποιήσει 1,7 δισ. ευρώ, έναντι συμφωνιών σχεδόν 40 δισ. δολαρίων στις ΗΠΑ.
- Ένα από τα επιλεγμένα ευρωπαϊκά έργα είναι η επένδυση της Metlen στην Αλουμίνιον της Ελλάδος.
Σε κίνδυνο βρίσκεται μέρος του σχεδίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης για μεγαλύτερη αυτονομία σε λίθιο, κοβάλτιο, σπάνιες γαίες και άλλα κρίσιμα ορυκτά, καθώς αρκετές από τις επιλεγμένες επενδύσεις αντιμετωπίζουν σοβαρό πρόβλημα ρευστότητας.
Σύμφωνα με έγγραφο που περιήλθε σε γνώση του Reuters, 23 από τα συνολικά 60 στρατηγικά έργα της ΕΕ απηύθυναν τον Αύγουστο επείγουσα έκκληση για δράση. Ζήτησαν να ξεκλειδώσουν άμεσα κεφάλαια, ιδιαίτερα για επενδύσεις που πλησιάζουν στο στάδιο της τελικής απόφασης.
Το έγγραφο δεν κατονομάζει τις εταιρείες ούτε αποκαλύπτει πόσα έργα απειλούνται άμεσα.
Στρατηγικός τίτλος χωρίς εγγυημένα χρήματα
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επέλεξε τον Μάρτιο του 2025 συνολικά 47 έργα εντός της ΕΕ και, τρεις μήνες αργότερα, ακόμη 13 σε τρίτες χώρες.
Πρόκειται για επενδύσεις που συνδέονται με πρώτες ύλες αναγκαίες για μπαταρίες, ηλεκτρικά αυτοκίνητα, ανεμογεννήτριες, ημιαγωγούς, αμυντικά συστήματα και υποδομές τεχνητής νοημοσύνης.
Ωστόσο, η αναγνώριση ενός έργου ως στρατηγικού μπορεί να επιταχύνει τις αδειοδοτήσεις και να διευκολύνει τις επαφές με τράπεζες και επενδυτές, αλλά δεν συνοδεύεται αυτομάτως από χρηματοδότηση.
Η Κομισιόν αναφέρει ότι έχει δημιουργήσει πλαίσιο για την κινητοποίηση 1,7 δισ. ευρώ. Διευκρινίζει, όμως, ότι ο ευρωπαϊκός Κανονισμός για τις Κρίσιμες Πρώτες Ύλες δεν αποτελεί χρηματοδοτικό εργαλείο.
Η κατάρρευση της Viridian Lithium
Τον κίνδυνο ανέδειξε η κατάρρευση της γαλλικής Viridian Lithium τον Μάρτιο. Η εταιρεία σχεδίαζε μονάδα που θα μπορούσε να καλύψει περίπου το 10% των ευρωπαϊκών αναγκών σε λίθιο για μπαταρίες.
Πρώην στέλεχός της υποστήριξε ότι η απουσία ευρωπαϊκής οικονομικής δέσμευσης αποθάρρυνε τους ιδιώτες επενδυτές, οι οποίοι περίμεναν πρώτα να δουν έμπρακτη χρηματοδοτική συμμετοχή από την ΕΕ.
Στέλεχος άλλου επιλεγμένου έργου ανέφερε ότι ορισμένες επενδύσεις έχουν ήδη «παγώσει», χωρίς οι φορείς τους να δημοσιοποιούν τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν.
Μεγάλη η απόσταση από τις ΗΠΑ
Η σύγκριση με τις Ηνωμένες Πολιτείες αναδεικνύει το χρηματοδοτικό κενό. Ενώ η Ευρώπη αναφέρεται σε πλαίσιο 1,7 δισ. ευρώ, η Ουάσιγκτον έχει εγκρίνει συμφωνίες σχεδόν 40 δισ. δολαρίων για την ανάπτυξη κρίσιμων ορυκτών.
Η ΕΕ έχει θέσει ως στόχο μέχρι το 2030:
- Να εξορύσσει εντός των συνόρων της το 10% των κρίσιμων πρώτων υλών που καταναλώνει.
- Να πραγματοποιεί στην Ευρώπη το 40% της απαιτούμενης επεξεργασίας.
- Να καλύπτει μέσω ανακύκλωσης το 25% των αναγκών της.
Το υψηλό ενεργειακό κόστος, οι χαμηλές τιμές ορισμένων μετάλλων και η απουσία μακροχρόνιων συμβολαίων καθιστούν, όμως, αρκετά έργα λιγότερο ελκυστικά για τα ιδιωτικά κεφάλαια.
Η επένδυση της Metlen
Στον κατάλογο των 47 στρατηγικών έργων εντός της ΕΕ περιλαμβάνεται και η επένδυση της Metlen στις εγκαταστάσεις της Αλουμίνιον της Ελλάδος.
Το σχέδιο συνδυάζει νέα εξόρυξη βωξίτη, επέκταση της παραγωγής αλουμίνας και ετήσια παραγωγή 50 τόνων γαλλίου. Το γάλλιο αποτελεί κρίσιμο υλικό για ημιαγωγούς, φωτοβολταϊκά και αμυντικές εφαρμογές.
Δεν είναι γνωστό εάν η Metlen βρίσκεται ανάμεσα στις 23 εταιρείες που υπέγραψαν την επείγουσα έκκληση ή εάν αντιμετωπίζει πρόβλημα ρευστότητας, καθώς το έγγραφο δεν περιλαμβάνει ονόματα.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:
- ΥΠΕΝ: Πώς θα μειωθεί το ρεύμα κατά 30% έως το 2029 – Οι έξι άξονες για το ενεργειακό κόστος
- ΔΕΘ: Ο «χάρτης» των μέτρων έως το 2030 – Ποιοι κερδίζουν, πόσα και πότε
- Οι 10 καλοπληρωμένες δουλειές που θα αναπτυχθούν στην εποχή της AI
- Πώς θα λειτουργεί ο νέος «κουμπαράς για τη νέα γενιά» – Πού θα επενδύονται τα χρήματα
