Η άγνωστη «πολυεθνική» Αλ Σαμπάμπ

REUTERS

Το λουτρό αίματος στο εμπορικό κέντρο Westgate του Ναϊρόμπι είναι το αποτέλεσμα της διαμάχης για την εξουσία στους κόλπους της τρομοκρατικής οργάνωσης.

Η τρομοκρατική επίθεση που οργάνωσαν κι εκτέλεσαν στην Κένυα οι ισλαμιστές εξτρεμιστές από την Αλ Σαμπάμπ, είναι η άμεση συνέπεια της αποτυχίας των αφρικανικών χωρών, αλλά και της Δύσης, να δώσουν τέλος σε περισσότερα από 20 χρόνια αναρχίας στο κράτος-παρίας της Σομαλίας. Αλλά αντικατοπτρίζει  και το αποτέλεσμα της σκληρής διαμάχης στο εσωτερικό της οργάνωσης, με νικητή την σκληροπυρηνική πτέρυγα των ισλαμιστών.

Εκ πρώτης όψεως η «σφαγή» στο εμπορικό κέντρο Westgate θυμίζει σκληρά αντίποινα για τις επιτυχημένες επιχειρήσεις στη νότια Σομαλία από τους 4.000 Κενυάτες στρατιώτες που μετέχουν στη δύναμη των κυανοκράνων. Αυτό, τουλάχιστον, αναφέρει η «ανακοίνωση» της Σαμπάμπ, απειλώντας με νέα αιματοχυσία εάν δεν αποσυρθούν οι «Κενυάτες εισβολείς».

Δεν είναι, όμως, τυχαίο ότι έγινε αλλαγή ηγεσίας με αιματηρό  «πραξικόπημα» τον Ιούνιο κι αναλυτές εκτιμούν ότι ο νέος αρχηγός, Αχμέτ Αμπντι Γκοντάν, ήθελε έτσι να δώσει το στίγμα του και να εδραιώσει την εξουσία του.

Πρώτα ο Γκοντάν έκανε το ξεκαθάρισμα των εξτρεμιστών ανταγωνιστών του. Μεταξύ των τεσσάρων ανώτατων διοικητών που εκτελέστηκαν με εντολή του, ήταν δυο από τους συνιδρυτές της οργάνωσης, γνωστοί ως «αλ Αφγκάνι» και «Μπουρχάν», ενώ ο πνευματικός ηγέτης της αλ Σαμπάμπ, σεïχης Χασάν Νταχίρ Αουέϊς, ετράπη εις φυγή για να σωθεί και τελικά συνελήφθη από τα στρατεύματα του Σουδάν. Στις αρχές του μήνα, ο γεννηθείς στην Αλαμπάμα και στέλεχος της αλ Σαμπάμπ, Ομάρ Χαμάμι, γνωστός ως «Αμπού Μανσούρ αλ Αμρίκι» ή ο «Αμερικανός», κι ένας Βρετανός πολίτης, ο Οσάμα αλ Μπριτάνι, σκοτώθηκαν σε επιδρομή ανδρών του Γκοντάν στο κρησφύγετο τους.

Ο Γκοντάν -γνωστός με το πολεμικό ψευδώνυμο «Μουχτάρ Αμπού Ζουμπάιρ»- ήταν αυτός που έσπρωξε την οργάνωση το 2011 στην αγκαλιά της Αλ Κάιντα, με αποτέλεσμα να υιοθετήσει μια παγκόσμια εξτρεμιστική ατζέντα.

Λέγεται ότι ήταν αυτός που διέταξε τις βομβιστικές επιθέσεις στην Καμπάλα της Ουγκάντα το 2010 με 74 θύματα ως ένδειξη διαμαρτυρίας για τη συμμετοχή της Ουγκάντα στους κυανόκρανους  στη Σομαλία. Κι ήταν αυτός που υπέγραψε και πρωταγωνίστησε, το 2011, σε βίντεο με τον τίτλο «Στην υπηρεσία σου Ομπάμα», δίνοντας όρκο «να μην σταματήσει τον πόλεμο μέχρι να επιβληθεί η σαρία σε όλες τις ηπείρους». Ακόμα και πριν την επίθεση στο Westgate, ήταν στην λίστα των καταζητούμενων της Ουάσιγκτον, επικηρυγμένος με επτά εκατομμύρια δολάρια.

Διαβάστε ακόμη: Έληξε η ομηρεία στην Κένυα

«Ο Γκοντάν θέλει να δείξει ότι η οργάνωσή του εξακολουθεί να είναι μια οργάνωση με συνοχή», είπε στο BBC ο Σομαλός αναλυτής Ρασίντ Αμπντί, «και ο φόβος μου είναι ότι θα υπάρξει κλιμάκωση των συγκρούσεων, με περισσότερες επιθέσεις».

Η Αλ Σαμπάμπ -σημειώνει ο Guardian– πιέζεται σε πολλά μέτωπα. Έχοντας εκδιωχθεί από την πρωτεύουσα Μογκαντίσου εδώ και δυο χρόνια, έχει ξεκινήσει μια νέα εκστρατεία για να ανακαταλάβει πόλεις-κλειδιά στα κεντρικά της Σομαλίας. Παρότι ελέγχει το μεγαλύτερο μέρος του Νότου, η απώλεια εδαφών σημαίνει για την τρομοκρατική οργάνωση και απώλεια χρημάτων και εξουσίας, έχοντας απέναντι της πλέον και 150 κορυφαίους θρησκευτικούς παράγοντες, οι οποίοι έχουν συνυπογράψει -με την υποστήριξη της κυβέρνησης- fatwa (θρησκευτικό διάταγμα «θανάτου») υποστηρίζοντας ότι η Αλ Σαμπάμπ, υπό την ηγεσία του Γκοντάν, έχει ξεφύγει από τον αληθινό δρόμο του Ισλάμ.

Η απόφαση, προφανώς του Γκοντάν και των ακολούθων του, να εξάγουν την τρομοκρατία τους είναι σαν μια προσπάθεια να επανακτήσουν την πρωτοβουλία, μετά τα απανωτά πλήγματα, μη επιτρέποντας ταυτόχρονα στην κυβέρνηση του Μογκαντίσου να χαλαρώσει, εξαπολύοντας κι εκεί συνεχείς επιθέσεις.

Στο διάστημα από τον Απρίλιο μέχρι τον Ιούνιο, ανάμεσα σε πολλές εκρήξεις μικρότερων βομβών, η αλ Σαμπάμπ οργάνωσε δυο μεγάλες «επιχειρήσεις» στη Σομαλία: μια κατά του δικαστηρίου κι άλλη μια στο κτίριο του ΟΗΕ στην πρωτεύουσα, παραβιάζοντας στην αρχή την περίμετρο με παγιδευμένα αυτοκίνητα και μετά στέλνοντας καμικάζι κομάντος.

Με την πλήρη επικράτηση του Γκοντάν η αιματοχυσία εντάθηκε και άρχισαν και οι πιο τολμηρές επιχειρήσεις εκτός συνόρων, πιθανώς ως προοίμιο του μακελειού στο Ναïρόμπι.

Τις τελευταίες δυο εβδομάδες, για παράδειγμα, δυο ομάδες μαχητών της αλ Σαμπάμπ, η κάθε μια αποτελούμενη από περίπου 40 άνδρες, μπήκαν στα εδάφη της Κένυας και η μια επιτέθηκε σε αστυνομικό τμήμα 50 χιλιόμετρα μέσα από τα σύνορα, ενώ η δεύτερη έστησε ενέδρα σε στρατιωτική περίπολο, χρησιμοποιώντας πιο περίπλοκο βαρύ οπλισμό. Ο σκοπός τους είναι -γράφει η αμυντική επιθεώρηση Stratfor– με αυτόν τον τρόπο να στρέψουν την κοινή γνώμη στην Κένυα κατά της συμμετοχής της χώρας στις αποστολές του ΟΗΕ στην Σομαλία.

Τώρα, με την πιο «τολμηρή» πολύνεκρη επίθεση στο καλά φυλασσόμενο μέχρι προχθές Westgate, κρύβει κι άλλο ένα μήνυμα: ότι οι εξτρεμιστές υπό τον Γκοντάν όχι μόνο δεν έχουν ηττηθεί στη Σομαλία, αλλά θέλουν να «ανοίξουν κι άλλο τα φτερά» τους, οργανώνοντας επιθέσεις διεθνώς για να ενισχύσουν τον αγώνα των ισλαμιστών.

Διαβάστε ακόμη: Μπαράκ Ομπάμα: Προειδοποίηση σε Συρία, «άνοιγμα» στο Ιράν